Kekova’daki 4 Bin 700 Yıllık Batıkta Şaşırtan Keşif: Gemide Keçi Sağmışlar

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Antalya’nın Demre ilçesi açıklarında yer alan Kekova Adası yakınlarında gerçekleştirilen su altı arkeolojik kazılarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Ersoy, Mavi Vatan sınırları içerisinde tespit edilen ve dünyanın en eski batığı olduğu ifade edilen alandaki buluntuların, Anadolu’nun ve Akdeniz’in su altı tarihine önemli katkılar sunduğunu bildirdi.

Bakan Ersoy’un verdiği bilgilere ve yapılan analizlere göre, su altından çıkarılan amforaların yaklaşık 4 bin 400 ile 4 bin 700 yıl öncesine, yani Erken Tunç Çağı'na tarihlendiği saptandı. İçlerinde zeytinyağı veya şarap taşındığı tahmin edilen bu kaplar, Doğu Akdeniz’deki ticari faaliyetler ile kültürler arası bağların niteliğine dair somut veriler sağladı.

Ürdün Vadisi’nden Doğu Akdeniz’e Uzanan Ticaret Ağı
Laboratuvarda gerçekleştirilen kil analizleri, Kekova’da bulunan amforaların üretim yerinin büyük olasılıkla Ürdün Vadisi’ndeki zanaat atölyeleri olduğunu ortaya koydu. Söz konusu amforaların tasarım ve yapı bakımından benzerlerinin Mısır’daki Giza, Saqqara ve Abusir piramitleri çevresinde, Çanakkale’deki Troya’da ve Yunanistan’ın Girit Adası’nda da daha önce tespit edilmiş olması dikkat çekiyor.

Uzmanlar ve araştırmacılar, Levant kıyılarındaki bir limandan demir alan geminin, rotasını Troya veya Girit yönüne çevirdiği esnada batan bir ticaret gemisi olabileceği ihtimali üzerinde duruyor. Bu durum, Milattan Önceki binyıllarda farklı coğrafyaları deniz yolu üzerinden birbirine bağlayan kapsamlı bir lojistik ağın varlığını doğruluyor.

Denizcilerin Günlük Yaşamına Dair Çarpıcı İpuçları
Çıkarılan eserler arasında yer alan özel bir amfora ise üzerindeki dokuz ayrı işaret ve gövde kısmında bulunan iki adet delikle diğerlerinden ayrıldı. Yapılan teknik incelemeler sonucunda bu kabın, süt ürünleri (peynir veya tereyağı) imalatında yararlanılan bir yayık amforası işlevi görmüş olabileceği değerlendirildi.

Bu bulgu, antik dönem denizcilerinin uzun süren yolculuklar sırasında beslenme gereksinimlerini nasıl karşıladıklarına dair ezber bozan bir ihtimali gündeme getirdi. Araştırmacılar, mürettebatın sefere canlı keçi getirmiş olabileceğini, gemide süt sağarak kendi imkanlarıyla peynir ve tereyağı ürettiklerini tahmin ediyor. Böylelikle çıkarılan batık, yalnızca ticari bir yükü değil, dönemin yaşam ve beslenme koşullarını da günümüz akademisine taşıyor.

Çalışmalar 2026 Yılında Resmi Kazı Statüsüne Taşındı
Akdeniz Üniversitesi bünyesinde geçmiş yıllarda yürütülen su altı araştırmalarında keşfedilen Kekova Adası yakınlarındaki batık alanında, Kültür ve Turizm Bakanlığının resmî izinleriyle 2026 yılında kapsamlı kazı sürecine geçildi. Antalya Müze Müdürlüğü başkanlığında yürütülen kazı çalışmalarının bilimsel sorumluluğunu Doç. Dr. Hakan Öniz üstleniyor.

Kültür ve Turizm Bakanı Ersoy, su altındaki tarihi mirası koruyup gelecek kuşaklara aktarma kararlılığında olduklarını ifade ederek, bilimsel sorumluluğu yürüten Doç. Dr. Hakan Öniz ile kazı ekibinde görev alan tüm araştırmacıları tebrik etti.